Teksto le sursengo: o juridikano hali, modelurja pala pokinimata thaj anglune surse
O dromeskoro plano le materialosko, anglune surse thaj maj dur ginavipe – e dokumenturja save si pala e propozicije pala rezervacija le pravurengi, kolektivno licenciripe thaj pokinimata le residualurenge.
Propozime dromeskoro plano
O vaxteskoro plano baziril pe kado, kaj voluntarno thaj tehnikane solucije te probilpe anglal široko obligacijako zakono. Ande jekh vrjama na mukhel, kaj e voluntarnost te avel jekh permanentno motivo te tholpe e regulacija maj dur: te si e pilot-projekturengi pokrivenost, transparenca vaj distribucija na dosta, kontraktoski licenca vaj direktno licenca pala zakono šaj te aktivirilpe pala jekh putardi evaluacija.
Anglune surse
- EU-sko DSM-direktivo 2019/790, specijalno e artiklurja 3, 4 thaj 12 – e bazikane regulacije pala rodipnasko TDM, generalno TDM rezervacijasa thaj kolektivne licence buhljarde efektosa.
- EU-ski AI-regulacija 2024/1689, specijalno o artiklo 53 – politika le autorsko pravoski thaj rezime le treningoske materialosko pala furnizorurja generalne AI-modelurengo.
- EU-komisijaki GPAI-koda thaj informacije pala implementacija – praktikano pheripe le transparencake thaj le autorsko pravoske kravurengo.
- Švedosko zakono pala autorsko pravo, lag 1960:729 – ekskluzivne pravurja, TDM, kontraktoske licence, responsabiliteta thaj pokinimata.
- Proposition 2021/22:278, Upphovsrätten på den digitala inre marknaden – švedikane pripravljarde zakonodavne materialurja pala implementacija le DSM-eski.
- United States Copyright Act, §§ 102, 107, 504 thaj 506 – originaliteta, e granice le protekcijake, fair use thaj responsabiliteta.
- U.S. Copyright Office, Copyright and Artificial Intelligence, kotor duj thaj trin – manušikano autoripe, AI-rezultaturja, treningo, licence thaj evaluacije le reformengo.
- Japans Copyright Act thaj e kulturako autoritetosko General Understanding on AI and Copyright – artiklo 30-4 thaj nakonsumativno utilizacija.
- Kinas Copyright Law 2020 thaj e provizorne regulacije pala generativne AI-servisurja – pravurja, ekscepcije, sankcije thaj krava pala legalne treningoske surse.
- Indiens Copyright Act 1957 thaj § 52 – kompjuterosa generime opere, fair dealing, copyright societies thaj responsabiliteta.
- South African Constitutional Court, CCT306/24 (2026) – konstitucionalno kontrola le propozime fair-use-eske thaj digitalne ekscepcijengi.
- Bernkonventionen thaj TRIPS-avtalet – internacionalne minimalne pravurja thaj e limitacije le trine-phundrengo testoske.
- DSM-direktivet 2019/790 (EUR-Lex)
- AI-förordningen 2024/1689 (EUR-Lex)
- Lag (1960:729) om upphovsrätt (Riksdagen)
- U.S. Copyright Office: Copyright and Artificial Intelligence
- EPRS: Generative AI and Copyright (Europaparlamentet)
Maj dur ginavipe thaj materialurja pala politika
- Europaparlamentets studie Generative AI and Copyright – Training, Creation, Regulation (2025): o čhindo maškar generativno AI thaj e akanutne TDM-regulacije le EU-eske, vi propozicije pala transparenca thaj licenciripe.
- Europaparlamentets resolution om copyright och generativ AI, akceptime ando marso 2026: politikane krava pala respektiripe le opt-out-esko, feder negociacijaki zor thaj kolektivno licenciripe.
- EU-komisijake raporturja pala kolektivno administracija thaj buhljardo licenciripe: institucionalno dizajno, reprezentativiteta thaj eksperienca le ECL-modelurenca.
- U.S. Copyright Office, kotor trin pala generativno AI-treningo: maj detalizime oficijalno komparacija maškar voluntarno licenciripe, obligacijaki licenca, opt-out thaj fair use.
- WIPO-ski buči pala AI thaj infrastruktura le autorsko pravoski: atribucija, pokinimata, registrurja thaj administracija le pravurengi par e granice.
- W3C TDM Reservation Protocol: tehnikano protokolo pala mašinasa ginavimaske TDM-rezervacije thaj linkurja ka licencaki politika.
- C2PA Content Credentials: kriptografikane phandli provenienca thaj dokumentacija pala o origino thaj e paruvimata le digitalno sadržajoske.
- IPTC-eske direktive pala AI-opt-out, versija 2.0: praktikane metode pala publikatorurja thaj manuša save si len pravurja pe fotografije, te mothoven rezervacije pala AI thaj daturengo ikalipe.
- Akademikani komparacija le kontrolaki thaj le pokinimatengi kana o AI trenirilpe: balansipe maškar ekskluzivno pravo, kolektivno licenca, pravo ka pokinimata thaj marketoske modelurja.
O hali le informacijengo ando material si evaluime dži ko 10 avgusto 2026. O juridikano hali paruvilpe sigo; neve decizije thaj EU-decizije šaj te paruven e evaluacije, thaj o teksto ažuririlpe datosa thaj istorijasa le versijengi.